लेखिकेचा परिचय

प्रा. डॉ. श्रुतीश्री वडगबाळकर — माहेरचे नाव सुलभा मधुकरराव भातंब्रेकर, जन्म ५ ऑगस्ट १९५६ रोजी बिदर (कर्नाटक) येथे — या समकालीन मराठी साहित्यातील एक बहुआयामी लेखणी आहेत. पाच दशकांत त्यांनी कादंबरी, कथा, कविता, नाटक, एकांकिका, ललित लेख, साहित्यसमीक्षा, वृत्तपत्रीय सदरलेखन व बालसाहित्य असे विपुल लेखन केले. आजवर ४५ ग्रंथ व ८ एकांकिका-पुस्तिका — एकूण ५३ कलाकृती प्रकाशित झाल्या आहेत.

त्यांचे शालेय शिक्षण इयत्ता नववीपर्यंत नाशिक येथे, तर दहावी ते बी.ए. द्वितीय वर्षापर्यंतचे शिक्षण परभणी येथे झाले. एम.ए. त्यांनी दयानंद महाविद्यालय, लातूर येथे, तर बी.एड. शासकीय शिक्षणशास्त्र महाविद्यालय, अंबाजोगाई येथे पूर्ण केले. विवाहानंतर एम.एड., एम.फिल., नेट व पीएच.डी. या पदव्या त्यांनी शिवाजी विद्यापीठ, कोल्हापूर येथून संपादन केल्या. १९९१ सालच्या नेट परीक्षेत कोल्हापूर विभागातून अवघे पंधरा उमेदवार उत्तीर्ण झाले होते; सोलापूर जिल्ह्यातून त्यांचा त्यात समावेश होता. त्यांचे पीएच.डी. संशोधन डॉ. नीलम रत्नाकर हातेकर — मराठी विभागप्रमुख, किसनवीर महाविद्यालय, वाई — यांच्या मार्गदर्शनाखाली पूर्ण झाले.

एम.ए. (मराठी), एम.एड., एम.फिल., पीएच.डी. व नेट अशी पात्रता घेऊन त्यांनी ए. आर. बुर्ला महिला महाविद्यालय, सोलापूर येथे तीस वर्षे अध्यापन केले. तेथे त्या मराठी विभागप्रमुख व सहयोगी प्राध्यापिका होत्या, आणि त्यांपैकी नऊ वर्षे प्रभारी प्राचार्या म्हणून कार्यरत राहिल्या. पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर सोलापूर विद्यापीठाच्या मान्यताप्राप्त संशोधन मार्गदर्शक म्हणून त्यांनी सात विद्यार्थ्यांना पीएच.डी. व दोघांना एम.फिल. पदवीपर्यंत मार्गदर्शन केले.

एक दुर्मीळ बहुमान म्हणजे — त्यांचे स्वतःचे लेखनच आज अभ्यासाचा विषय झाले आहे. शिवाजी विद्यापीठ, कोल्हापूर येथे “श्रुती वडगबाळकर यांचे समग्र साहित्य” या विषयावर पीएच.डी. संशोधन सुरू आहे.

महाराष्ट्र साहित्य परिषद, पुणे यांच्या सोलापूर जिल्हाध्यक्षा व शाखाध्यक्षा म्हणून त्या महाराष्ट्राच्या साहित्यजीवनाच्या केंद्रस्थानी आहेत. संचार, तरुण भारत, सकाळ, केसरी व सुराज्य या दैनिकांतून त्यांची सदरे वर्षानुवर्षे प्रसिद्ध होत आली; तर माहेर, ललना ते मिळून साऱ्याजणी अशा नियतकालिकांतून त्यांच्या कथा, लेख व कविता प्रकाशित झाल्या. सोलापूर, बार्शी, पंढरपूर, सांगोला, पुणे व अन्यत्र दोनशेहून अधिक साहित्यिक, सामाजिक व शैक्षणिक कार्यक्रमांत त्यांना प्रमुख पाहुण्या व वक्त्या म्हणून निमंत्रित करण्यात आले आहे.

त्यांचे पती डॉ. श्रीनिवास कृष्णाजी वडगबाळकर — एम.टेक. (भूशास्त्र), आयआयटी मुंबई — हे दयानंद कला व विज्ञान महाविद्यालय, सोलापूर यांचे माजी प्राचार्य असून वरिष्ठ भूवैज्ञानिक व जलतज्ज्ञ आहेत; भूगर्भशास्त्रज्ञ म्हणून त्यांचा गौरव केला जातो. किर्लोस्कर फाउंडेशन, पुणे यांच्यातर्फे त्यांना वसुंधरा पुरस्कार व पहिला राम नदी सेवक पुरस्कार प्रदान करण्यात आला आहे. त्यांच्या दोन कन्या — ज्येष्ठ कन्या डॉ. शीतल अमेय कामत या फिजिओथेरपीमध्ये पदव्युत्तर असून मुंबई येथे कार्यरत आहेत, तर कनिष्ठ कन्या अमृता अमित कामत या माहिती-तंत्रज्ञान अभियंता म्हणून पुणे येथे कार्यरत आहेत. प्रभव अमेय कामत (इयत्ता आठवी) व अन्वित अमित कामत (इयत्ता दुसरी) हे त्यांचे दोन नातू.